Printer Friendly

SUPIN VE PRON POZISYONLARDA SERI MANYETIK REZONANS GORUNTULEME ILE KONUS MEDULLARIS HAREKET ARALIGININ ANALIZI: 40 ARDISIK SAGLIKLI INSAN DENEKTE ELDE EDILEN SONUCLAR: THE MOTION RANGE OF THE CONUS MEDULLARIS MOVEMENT WITH SERIAL MAGNETIC RESONANCE IMAGING IN SUPINE AND PRONE POSITIONS: RESULTS OF FOURTY HEALTHY SUBJECTS.

GIRIS

Omurilik, sinir kokleri, filum terminale (FT) ve her biri kollajenoz yapilardan olusan ve subpial bag dokusu ile devamlilik gosteren ve aralikli olarak duraya yapisan dentat ligamanlar tarafindan askida tutulmaktadir (1). Dentat ligamanlar, subpial kolljeni duraya baglar ve omuriligi stabil halde tutar. En asagi yerlesimli dentat ligaman 11. torakal vertebra seviyesinde bulunur ve bu anatomik yerlesim konus medullarisin (KM), omuriligin diger kisimlarina gore daha rahat hareket edebilmesine imkan saglar (1). Bununla birlikte ozellikle fleksiyon-ekstansiyon veya supin-pron gibi pozisyon degisimleri sirasinda fizyolojik sartlarda konus medullarisin hareketlerini degerlendirmek zordur. Kadavra calismalari sadece KM ve sakral koklerin yerlesimleri hakkinda fikir vermektedir. Ayni sekilde, konus medullarisin hareketini non-invaziv sekilde degerlendirmeyi amaclayan bircok dinamik manyetik rezonans goruntuleme (MRG) calismasi, buyuk ihtimalle yetersiz hasta/saglikli denek sayisindan dolayi bilimsel olarak kabul edilebilir degildir (2-4). Bu calismada, bir insan denek supin pozisyondan pron pozisyona getirildiginde konus medullarisin hareketi temel alinarak dinamik MRG kullanilarak konus medullarisin hareket araligini kantitatif olarak degerlendirdik. Bu veriler klinik olarak gergin omurilik sendromu (GOS) oldugu dusunulen normal uzanimli konus medullarisi olan hastalarin ayirici tanisinda bir referans araligi saglayabilir.

GEREC VE YONTEM

Fakultemiz Radyodiagnostik Anabilim Dalina lomber MR cekimi icin yonlendirilen, gergin omurilik sendromuna ait bir belirti veya bulgusu olmayan ardisik 40 hasta calismaya dahil edildi. Butun katilimcilar calismanin protokolu hakkinda ayrintili bir sekilde bilgilendirildi ve onamlari alindi. Butun MRG calismalari 1,5 Tesla ana manyetik alan gucu olan bir superkonduktif magnet (Siemens, Vision, Symphony, Erlangen, Germany) kullanilarak gerceklestirildi. Tarama protokolu supin ve pron pozisyonlarda KM seviyesinde T-1 agirlikli (TR/TE/NEX/FOV; 1200msn/600msn/2/120) ve T-2 agirlikli (TR/TE/NEX/FOV; 4000msn/800msn/2/120) sagital ve aksiyal taramalardan olusuyordu. Cocuk hastalara ihtiyac durumunda sedasyon icin kloralhidrat (0,3 ml/kg) verildi. Yetiskinlerde pron pozisyon sirasinda yumusak doku kalinligindan ve/veya solunumdan kaynaklanan artefaktlar, uygun tarama parametreleri kullanilarak yok edildi. Elde edilen goruntuler bagimsiz bir uniteye (konsola) gonderildi ve KM ve filum terminale (FT) seviyeleri tespit edildi. KM seviyesinde supin (SA) ve pron (PA) pozisyonlarda dural kesenin on siniri ile KM arasindaki mesafe aksiyal T2 agirlikli kesitlerde elektronik araclar kullanilarak milimetre cinsiden olculdu (Resim 1 ve 2). SA degerleri PA degerlerinden cikarildi ve elde edilen degerler KM hareketini radyolojik olarak gostermek icin kullanildi. Ayrica asagidaki formul kullanilarak hareket yuzdesi hesaplandi: KM hareketinin %= SA-PA/dural kese genisligi x 100.

Istatistiksel veri analizi SPSS 15.0 (Statistical Package for the Social Sciences) kullanilarak gerceklestirildi. Wilcoxon sira toplami ve Mann-Whitney U testleri sirasiyla 2 baglantili ve 2 bagimsiz degisken icin uygulandi. Anlamlilik duzeyi p<0.005 idi.

BULGULAR

SA ve PA ortalama degerleri arasinda belirgin fark mevcuttu (p<0.0001). SA icin ortalama 9,18[+ or -]1,74 mm (5,2 mm'den 13 mm'ye degisen aralikta) iken PA icin ortalama 4,65[+ or -]1,68 mm (2,3 mm'den 12 mm'ye degisen aralikta) idi. Pron pozisyondan supin pozisyona geciste konus ucu hareketinin ortalama degeri 4,40[+ or -]1.90 mm (0,3 mm'den 9,1 mm'ye degisen aralikta) ve KM hareketinin ortalama yuzdesi %30[+ or -]14 (%2'den %76'ya degisen aralikta) idi (Tablo 1). Ayrica disi cinsiyette ve 19 yasindan buyuk grupta konus ucunun hareketi daha fazla gibi gorunse de bu farklar cinsiyet ve yas dikkate alindiginda istatistiksel olarak anlamli degildi (Tablo 2 ve Tablo 3).

TARTISMA

Mevcut klasik cekim protokolleri ve goruntuleme teknikleri omuriligin hareketini gercek zamanli olarak gosterme kapasitesine sahip degildir. Bununla birlikte MRG, omuriligin ve onun en distal ucu olan konus medullarisin hareketinin dinamik olarak ve ayni zamanda non-invaziv sekilde incelemek icin cok kullanisli ve en gelismis arac olarak ortaya cikmaktadir. Manyetik rezonans goruntulemedeki teknolojik ilerlemeler son zamanlarda dinamik calismalari mumkun kilmistir. Bu calismada da bir yuksek alanli magnet ve uygun bir protokol kullanarak seri dinamik MRG ile saglikli insan deneklerde konus medullarisin hareketi olculdu. Elde ettigimiz veriler, denekler supin pozisyondan pron pozisyona dondugunde ortaya cikan KM hareketini (%30[+ or -]14) acik bir sekilde ortaya koymustur. Ayni sekilde Witkamp ve ark. 15 saglikli kisi ile yaptiklari dinamik MRG calismasinda konus medullarisin benzer hareket oranlarini (%33) ortaya koymuslardir (5). Konus medullaris hareketi hakkindaki bulgularimiz Witkamp ve ark.'nin bulgulariyla benzer ozellikler tasiyordu. Dolayisiyla bizim calismamiz, daha onceki anatomik, ultrasonografik, miyelografik ve dinamik MRG calismalari ile ortaya atilan KM'nin, omuriligin, diger segmentlerine kiyasla daha serbestce hareket etmesi gerektigi hipotezini desteklemektedir (6-8). Bu hipotezi desteklemenin disinda, elde ettigimiz veriler ileride yapilacak benzer calismalarda konus medullaris hareketi icin bir referans araligi belirlenmesinde faydali olabilir. Bu baglamda dinamik MRG, normal konumlu konusu bulunan supheli GOS hastalarinda klinik tanida onemli bir rol oynayabilir. Aslinda, rutin supin MRG dusuk yerlesimli konus (L1-2 mesafesinin altinda) ve/veya kalin filum terminale (>2 mm) gibi durumlarin varliginda siklikla tani koymak icin yeterlidir. Bununla birlikte, konjenital gerginlik veya cerrahi mudahale sonrasi yeniden gerilme gibi degerlendirmenin ve karar vermenin zor oldugu sinirda vakalar da mevcuttur. Bu noktada, pron incelemeyi de iceren dinamik MRG, KM ve filum terminalenin ikisinin birden hareketini gozlemlemeye imkan verdiginden cok kullanisli bir uygulamadir. Biz calismamizda denekler supin pozisyondan pron pozisyona donduruldugunde KM ve filum terminalenin butun calisma grubunda birlikte hareket ettigini gozlemledik. Bu bulgu, KM ve filum terminalenin normal anatomisi ve fizyolojisiyle uyumludur, dolayisiyla KM ve FT subaraknoid boslukta serbestce yuzmektedir. Warder ve Oakes yaklasik 12 yillik bir periyod boyunca GOS'lu 73 hastada supin MRG'de %18 oraninda normal yerlesimli konus bildirmislerdir. Bundan dolayi, bu ozel vakalarda KM ve filum terminalenin hareketinin arastirilmasi GOS'nun teshisinde anahtar rol oynayabilir (9, 10). Her ne kadar pron pozisyonda ek cekimin 10 dakikalik bir ek sureye ve muhtemelen ilave maliyete sebep olacagi dusunulse de potansiyel faydalari bu goreceli dezavantajlardan cok daha fazla gorunmektedir. Witkamp ve ark. klinik olarak GOS oldugundan suphelenilen 25 hastada pron MRG sekanslarinda konus hareketinde anlamli bir degisiklik saptamadiklarini belirtmis ve yazarlar GOS suphesi bulunan fakat rutin supin MRG'nin konus seviyesi ve/veya intradural lipom hakkinda herhengi bir patolojiye isaret etmedigi hastalarda pron MRG'nin ek veriler saglayabilecegini belirtmislerdir (5). Bauer ve ark. Rhesus (Macaca mulatta) maymunlarinda omurganin fleksiyonu ve ekstansiyonu sirasinda konus hareketini gozlemlemek icin MR goruntulemeyi kullanarak bir calisma yapmislardir (2). Yazarlar fleksiyon veya ekstansiyonda konusun notral pozisyonundan herhangi bir hareketlenme olmadigini gozlemlemis ve insan disi primatlarin omurgasindaki fleksiyon ve ekstansiyonun konus medullarisin pozisyonunda herhangi bir degisiklige sebep olmadigi sonucuna ulasmislardir. Ayni sekilde Bauer ve ark. bes tane taze yetiskin kadavrada T12-L3 laminektomi yapip konus ve kauda equinayi ortaya koymus ve butun deneklerde pron pozisyonda konusun T12 ve L1 seviyeleri arasinda sonlandigini gozlemlemislerdir (3). Yazarlar ayrica fleksiyon esnasinda konus pozisyonunun stabil kaldigini bildirmislerdir. Dolayisiyla supin-pron pozisyon degisimleri temel alinarak konus hareketinin olculmesi daha guvenilirdir.

SONUC

Calismamizda, konus hareketinin araligi literaturdeki en genis saglikli populasyonda tespit edilmis olup, bu bulgular klinik olarak GOS suphesi bulunan normal yerlesimli konus vakalarinda teshis koyucu bir kriter olarak kullanilabilir.

Bilgilendirilmis Onam: Katilimcilardan bilgilendirilmis onam alinmistir.

Hakem Degerlendirmesi: Dis bagimsiz.

Yazar Katkilari: Calisma Konsepti/Tasarim- C.G., U.Y., H.C., A.G.Y., B.G., A.A., M.B., U.O., A.S., T.K., S.S.; Veri Toplama-A.G.Y., U.O., A.A.; Veri Analizi/Yorumlama- U.Y., H.C., A.G.Y.; Yazi Taslagi- A.G.Y., U.O., A.S., T.K., S.S.; Icerigin Elestirel Incelemesi-A.S., T.K., S.S.; Son Onay ve Sorumluluk- C.G., U.Y., H.C., A.G.Y., B.G., A.A., M.B., U.O., A.S., T.K., S.S.; Malzeme ve Teknik Destek-C.G., B.G., M.B., A.S., T.K., S.S.

Cikar Catismasi: Yazarlar cikar catismasi beyan etmemislerdir.

Finansal Destek: Yazarlar finansal destek beyan etmemislerdir.

Informed Consent: Written consent was obtained from the participants.

Peer Review: Externally peer-reviewed.

Author Contributions: Conception/Design of Study- C.G., U.Y., H.C., A.G.Y., B.G., A.A., M.B., U.O., A.S., T.K., S.S.; Data Acquisition-A.G.Y., U.O., A.A.; Data Analysis/Interpretation- U.Y., H.C., A.G.Y.; Drafting Manuscript- A.G.Y., U.O., A.S., T.K., S.S.; Critical Revision of Manuscript- A.S., T.K., S.S.; Final Approval and Accountability-C.G., U.Y., H.C., A.G.Y., B.G., A.A., M.B., U.O., A.S., T.K., S.S.; Technical or Material Support- C.G., B.G., M.B., A.S., T.K., S.S.

Conflict of Interest: Authors declared no conflict of interest.

Financial Disclosure: Authors declared no financial support.

KAYNAKLAR

(1.) Tubbs RS, Salter G, Grabb PA, Oakes WJ. The denticulate ligament: anatomy and functional significance. J Neurosurg 2001;94(2):271-5. [CrossRef]

(2.) Bauer DF, Tubbs RS, Chambers MR. Study of the effects of flexion on the position of the conus medullaris: follow-up study using MR imaging in non-human primates. Childs Nerv Syst 2009;25(8):977-9. [CrossRef]

(3.) Bauer DF, Shoja MM, Loukas M, Oakes WJ, Tubbs RS. Study of the effects of flexion on the position of the conus medullaris. Childs Nerv Syst 2008;24(9):1043-5. [CrossRef]

(4.) Fettes PD, Leslie K, McNabb S, Smith PJ. Effect of spinal flexion on the conus medullaris: a case series using magnetic resonance imaging. Anaesthesia 2006;61(6):521-3. [CrossRef]

(5.) Witkamp TD, Vandertop WP, Beek FJ, Notermans NC, Gooskens RH, van Waes PF. Medullary cone movement in subjects with a normal spinal cord and in patients with a tethered spinal cord. Radiology 2001;220(1):208-12. [CrossRef]

(6.) Naidich TP, Radkowski MA, Britton J. Real-time sonographic display of caudal spinal anomalies. Neuroradiology 1986;28(5-6):512-27. [CrossRef]

(7.) Schumacher R, Kroll B, Schwarz M, Ermert JA. M-mode sonography of the caudal spinal cord in patients with meningomyelocele. Work in progress. Radiology 1992;184(1):263-5. [CrossRef]

(8.) Yamamura A, Niwa J, Hashi K, Nakamura T. [Tethered cord syndrome of adult onset: report of a case and a review of the literature]. No Shinkei Geka 1989;17(1):69-73. (Article in Japanese).

(9.) Warder DE, Oakes WJ. Tethered cord syndrome: the low-lying and normally positioned conus. Neurosurgery 1994;34(4):597-600. [CrossRef]

(10.) Warder DE, Oakes WJ. Tethered cord syndrome and the conus in a normal position. Neurosurgery 1993;33(3):374-8.

Cengiz GOMLEKSIZ (1) [iD], Halil CAN (1) [iD], Umut YAKA (2) [iD], Burcu GOKER (3) [iD], Aydin AYDOSELI (2) [iD], Mehmet BARBUROGLU (4) [iD], Altay SENCER (2) [iD], Utku OZGEN (2) [iD], Serra SENCER (5) [iD], Ali Guven YORUKOGLU (6) [iD], Talat KIRIS (3) [iD]

(1) Kolan Hastanesi, Beyin ve Sinir Cerrahisi, Istanbul, Turkiye

(2) Istanbul Universitesi, Istanbul Tip Fakultesi, Beyin ve Sinir Cerrahisi Anabilim Dali, Istanbul, Turkiye

(3) Istinye Universitesi, Tip Fakultesi, Liv Hastanesi, Beyin ve Sinir Cerrahisi, Istanbul, Turkiye

(4) Koc Universitesi, Tip Fakultesi, Radyoloji Anabilim Dali, Istanbul, Turkiye

(5) Istanbul Universitesi, Istanbul Tip Fakultesi, Radyoloji Anabilim Dali, Istanbul, Turkiye

(6) Gaziosmanpasa Avrasya Hastanesi, Beyin ve Sinir Cerrahisi, Istanbul, Turkiye

ORCID IDs of the authors: C.G. 0000-0002-7884-4639; H.C. 0000-0002-6792-9987; U.Y. 0000-0002-2405-9504; B.G. 0000-0002-3916-7540; A.A. 0000-0002-4695-8295; M.B. 0000-0001-8551-4796; A.S. 0000-0001-9925-5422; U.O. 0000-0001-8381-0700; S.S. 0000-0002-3942-093X; A.G.Y. 0000-0002-2388-5839; T.K. 0000-0002-0938-5221

Cite this article as: Gomleksiz C, Yaka U, Can H, Yorukoglu HC, Goker B, Aydoseli A, et al. The motion range of the Conus medullaris movement with serial magnetic resonance imaging in Supine and Prone positions: Results of fourty healthy subjects. J Ist Faculty Med 2019;82(1):12-7. doi: 10.26650/IUITFD.435784

Iletisim kurulacak yazar/Corresponding author: utkuozgen3661@hotmail.com

Gelis tarihi/Received Date: 22.06.2018 * Kabul tarihi/Accepted Date: 26.10.2018

DOI: 10.26650/IUITFD.435784
Tablo 1: Saglikli 40 kiside konus hareketi olcumlerinin sonuclari

Denek #             Yas-cinsiyet      KM hareket
                                      seviyesi

 1                  36-K              L1
 2                  30-E              D12-L1
 3                  10-K              L1
 4                  10-K              L1-L2
 5                  11-K              D12-L1
 6                  11-E              L1-L2
 7                  25-E              L1
 8                  26-K              L1
 9                  14-E              L1-L2
10                  22-K              L1
11                  19-K              L1-L2
12                  28-K              L1
13                  25-E              L1-L2
14                  29-E              L1
15                  28-E              L1
16                  20-E              D12-L1
17                  18-K              L1-L2
18                  20-K              L1-L2
19                  27-E              L1-L2
20                  36-E              L1-L2
21                  17-E              L1-L2
22                  28-E              L1-L2
23                  15-E              L1-L2
24                  20-E              D12-L1
25                  17-E              L1-L2
26                  17-E              L1
27                  26-K              L2
28                  35-K              L1-L2
29                  15-E              L1-L2
30                  17-E              L1
31                  15-E              L1
32                  17-E              L1-L2
33                  31-K              L1
34                  36-E              L1
35                  17-E              L1-L2
36                  12-E              L1
37                  30-M              L1
38                  15-K              L1
39                  11-E              L1
40                  19-E              L1-L2
Ortalama[+ or -]SD  21,40[+ or -]7,8  L1.20[+ or -]0,35

Denek #             SA (*) (mm)        PA (**)(mm)

 1                  12,4                5,4
 2                  10,4                4,7
 3                  10,7                4,7
 4                  10,4                5,9
 5                   8,7                3,7
 6                   7,4                4,6
 7                   7,7                2,3
 8                   8,7                3,3
 9                   5,2                4,9
10                  12,4                3,3
11                   7,8                3
12                  10                  3,3
13                  13,4               11,7
14                  10,4                3,7
15                   8,7                5
16                   8                  3,3
17                  10                  5,7
18                   8,7                5,8
19                   8,4                3,7
20                   8,4                5
21                   9,4                4,7
22                   8,4                4,2
23                   7,4                5
24                   8,4                4
25                   9,4                5,5
26                   8,4                4,7
27                  10,3                8,7
28                   8,4                3
29                   7,6                4,6
30                   7,7                6,4
31                  10,4                5,7
32                   8,4                3,7
33                  10,7                3,3
34                  10,4                2,7
35                   7,3                3
36                  10,7                3,7
37                  10,4                5,7
38                   8,7                5
39                   8,2                3,7
40                   5,9                5,5
Ortalama[+ or -]SD   9,18[+ or -]1,73   4,65[+ or -]1,68

Denek #             KM hareketi       KM hareketi
                    (mm)              %

 1                  7                 0,40
 2                  5,7               0,34
 3                  6                 0,41
 4                  4,5               0,29
 5                  4                 0,30
 6                  2,8               0,21
 7                  5,4               0,33
 8                  5,4               0,29
 9                  0,3               0,02
10                  9,1               0,48
11                  4,8               0,33
12                  6,4               0,41
13                  1,7               0,10
14                  6,7               0,43
15                  3,7               0,26
16                  4,7               0,36
17                  4,3               0,21
18                  2,9               0,16
19                  4,7               0,27
20                  3,4               0,23
21                  4,7               0,30
22                  4,2               0,27
23                  2,4               0,17
24                  4,4               0,35
25                  3,9               0,28
26                  3,7               0,21
27                  1,6               0,11
28                  5,4               0,41
29                  3                 0,18
30                  1,3               0,08
31                  4,7               0,25
32                  4,7               0,36
33                  7,4               0,48
34                  7,7               0,53
35                  4,3               0,32
36                  7                 0,48
37                  4,7               0,30
38                  3,7               0,26
39                  4,5               0,75
40                  0,4               0,02
Ortalama[+ or -]SD  4,40[+ or -]1,90  0,30[+ or -]0,14

(*) Konusun ucu ile dural kesenin on siniri arasinda supin (SA) ve (**)
Pron (PA) pozisyonlardaki mesafe, KM: Konus medullaris

Tablo 2: Cinsiyete gore konus medullaris (KM) hareketi

Insan Denekler    Cinsiyet  #   Ortalama  ST    Mann-Whitney U  p

KM'nin Hareketi   Kadin     14  5,18      1,94  122,5           0,091
                  Erkek     26  4,03      1,82
KM'nin Hareket %  Kadin     14  0,33      0,11  141             0,245
                  Erkek     26  0,29      0,16

Tablo 3: Yasa gore konus medullaris (KM) hareketi

Insan Denekler   Yas     #   Ortalama  SD    Mann-Whitney U  p

KM'nin Hareketi    0-18  18  3,88      1,55  127             0,053
                 >19     22  4,88      2,10
KM'nin Hareket     0-18  18  0,29      0,16  151             0,201
%
                 >19     22  0,32      0,13
COPYRIGHT 2019 AVES
No portion of this article can be reproduced without the express written permission from the copyright holder.
Copyright 2019 Gale, Cengage Learning. All rights reserved.

Article Details
Printer friendly Cite/link Email Feedback
Title Annotation:RESEARCH
Author:Gomleksiz, Cengiz; Can, Halil; Yaka, Umut; Goker, Burcu; Aydoseli, Aydin; Barburoglu, Mehmet; Sencer
Publication:Journal of Istanbul Faculty of Medicine
Article Type:Report
Geographic Code:7TURK
Date:Mar 1, 2019
Words:2695
Previous Article:APPLICATION OF MLPA (MULTIPLEX LIGATION-DEPENDENT PROBE AMPLIFICATION) IN FETUSES WITH AN ABNORMAL SONOGRAM AND NORMAL KARYOTYPE: NORMAL KARYOTIPLI...
Next Article:SERUM URIK ASIT DUZEYININ KARARLI KORONER ARTER HASTALIGININ CIDDIYETI ILE ILISKISI: THE RELATIONSHIP BETWEEN SERUM URIC ACID LEVEL AND SEVERITY OF...
Topics:

Terms of use | Privacy policy | Copyright © 2021 Farlex, Inc. | Feedback | For webmasters |