Printer Friendly

Proffwyd heb anrhydedd; Hunangofiant athrylith amherffaith.

Byline: Gan TUDUR HUWS JONES

AR wahn i draethodau ysgol megis 'Hunangofiant Ceffyl' a'u tebyg, dwi'n credu mai hunagofiant David R Edwards ydy'r byrraf i mi ei ddarllen erioed - y byrraf yn hanes hunangofiannau o bosib. Nid oes gair i nodi ei fod yn rhan o'r gyfres Stori Sydyn, ond fe fyddai'n ffitio'r categori hwnnw i'r dim.

Ond be' 'dach chi'n ddisgwyl gyda hunangofiant sy'n cychwyn efo'r frawddeg: "Nid oes pwrpas i fywyd... un jc fawr yw e o'r dechrau i'r diwedd."

Yn l y broliant ar y clawr dyma 'Hunangofiant arloeswr dewra'r sn roc Gymraeg', ac mewn rhagair sydd bron mor hir gweddill y llyfr, mae David R Edwards yn cael ei ddisgrifio fel 'Gwir Dywysog Cymru', 'Godfather cenhedlaeth Cool Cymru' a chyfansoddwr 'pwysica'r oes fodern Cymraeg' [sic].

Mae'r cyfansoddwr o Aberteifi'n foi talentog heb os nac oni bai, ond yr eironi mawr yw fod yna ganran uchel iawn o Gymry Cymraeg sydd erioed wedi clywed am David Rupert Edwards - neu Dave Datblygu. Proffwyd heb anrhydedd yn ei wlad ei hun os buodd un erioed.

O gael ei flas cyntaf ar gwrw yn bedair oed i'w broblemau gydag alcohol a salwch meddwl yn y degawdau diwethaf, does dim yn arferol nac yn gyfforddus ym mywyd Dave.

Yn y gyfrol cawn gipolwg ar dwf ei grwep , Datblygu, ei gyfeillgarwch John Peel (a drefnodd bum sesiwn iddo ar Radio1), ond yn bennaf ceir darlun o'i frwydr yn delio gyda bywyd, swyddi gwael, merched ac alcohol. Fel ei ganeuon, mae'r ysgrifennu yn amrwd, yn onest ac yn llawn hiwmor tywyll.

Mae'n stori drist a doniol yr un pryd, ac ar brydiau mae rhywun yn teimlo ei fod wedi gwastraffu ei dalent, a thro arall yn diolch i'r drefn ei fod wedi gallu cyflawni cymaint cyn i broblemau alcoholiaeth a salwch meddwl ddechrau cymryd drosodd go-iawn.

Ond dydi o ddim yn chwilio am gydymdeimlad - dim ond ei deud hi fel y mae hi yn blwmp ac yn blaen.

Wn i ddim os mai dewis peidio cofnodi rhai manylion y mae o, ta wedi anghofio'r ffeithiau hynny, yn sgl oes o gamdrin ei gorff gydag alcohol a chyffuriau. Ond fel hyn y mae'n sn am ran o'i gefndir: "Ces i 'ngeni 25 mlynedd ar l i'r Ail Ryfel Byd ddechrau - Medi'r trydydd 1964. Y peth cynta rwy'n ei gofio yw sefyll ar fy nhraed am y tro cynta a chwydu dros y lle."

A dyna chi - nid bod dim o'i le ar fod yn gryno - ond dwi newydd ddyfynnu Pennod 3 y gyfrol - yn ei chyfanrwydd!

Mae 'na rhywbeth am athrylith amherffaith - flawed genius - sy'n ein cyfareddu. Rydym wrth ein boddau'n clywed am fywydau egsentrig a gormodeddau pobl fel Elvis neu Dylan Thomas. Ac mae'r un yn wir am Dave Datblygu.

Mae'n biti felly mai cipolwg sydyn yn unig a gawn ar ei fyd a'i fywyd cymhleth.

Mae 'na ddiscograffi gynhwysfawr yng nghefn y llyfr, ond hoffwn fod wedi gweld geiriau'r caneuon ynddo hefyd, neu rai ohonynt o leiaf.

Mi fyddai wedi bod yn ddiddorol hefyd i glywed pam ei fod wedi dal ati i sgwennu'r rhan fwyaf o'i waith yn Gymraeg, yn hytrach na throi at y Saesneg, ac yntau wedi ennill cymaint o ddilyniant yn Lloegr.

Mae ' na luniau o adolygiadau o wahanol bapurau cerddoriaeth yn y llyfr - ond pam na ellid fod wedi eu cael nhw ar ffurf haws i'w darllen, fel atodiad? Gellid fod wedi cynnwys rhagor o ddyfyniadau John Peel hefyd o bosib. Un gweyn arall. Nid oes capsiynau ar gyfer y lluniau.

Efallai y byddai wedi bod yn syniad i anfon rhywun draw i holi David Edwards, a'i wneud yn fwy o gofiant na hunangofiant, ond efallai fod y gyllideb ar gyfer y gyfrol yn gyfyngedig.

Mae'n ddarllen difyr a dirdynnol yr un pryd, ac yn anodd ei roi i lawr. Trueni ei fod mor fyr.

Dyma ail gyfrol David R Edwards. Cyhoeddwyd cyfrol o'i farddoniaeth, Al, Mae'n Urdd Camp, yn 1992.

. Atgofion Hen W***; David R. Edwards; Y Lolfa; pounds 6.95 tudur.jones@northwalesnews.co.uk

CAPTION(S):

David R Edwards a'i ffrind Rhian Davies, a fu'n cydweithio gydag o yn y gorffennol ac a gymerodd ran gydag o yn rhaglen ddogfen y BBC, O Flaen Dy Lygaid, ar S4C yn gynharach eleni
COPYRIGHT 2009 MGN Ltd.
No portion of this article can be reproduced without the express written permission from the copyright holder.
Copyright 2009 Gale, Cengage Learning. All rights reserved.

Article Details
Printer friendly Cite/link Email Feedback
Publication:Daily Post (Liverpool, England)
Date:Nov 4, 2009
Words:707
Previous Article:Dail drewllyd Carn yr Ebol; LLYTHYRAU.
Next Article:Cysgu drwy'r misoedd oer.


Related Articles
Meic Stevens,Hunangofiant y Brawd Houdini (YLolfa pounds 9.95).
ORIG WILLIAMS SIARAD PLAEN.
VIEWPOINT: GYDA MICI PLWM.
Llais heb eiriau, plaid heb gynllun? LLYTHYRAU.
Bywyd cymhleth proffwyd poenus; Buddugoliaeth a siomedigaeth: portread o Carwyn James.

Terms of use | Privacy policy | Copyright © 2019 Farlex, Inc. | Feedback | For webmasters