Printer Friendly

One of the reason for selection of commonly used oral suspension antibiotics in upper respiratory disease: taste/Ust solunum yolu enfeksiyonlarinda sik kullanilan oral suspansiyon antibiyotiklerin onemli bir tercih nedeni: tat, degerlendirmesi.

Giris

Cocukluk caginda akut otitis media, tonsilofarenjit, sinuzit ve komplike olmayan cilt ve cilt eklerinin enfeksiyonlari gibi akut bakteriye! enfeksiyonlarin tedavisinde pek cok oral antibiyotik secenegi bulunmaktadir. Pek cok cocuk hasta, tablet ve kapsul kullaniminda zorluklar yasadigindan bu populasyondaki bakteriyel enfeksiyonlar siklikla suspansiyonlarla tedavi edilmektedir. Suspansiyon formundaki antibiyotik tercihinde bir klinisyenin goz onunde bulundurmasi gereken dikkat cekici noktalar bulunmaktadir: farmakokinetik, antibakteriyel spektrum, uygulanabilirlik, ihtiyac duyulan gunluk doz sayisi, antibiyotigin tadi ve maliyet bu noktalardan bazilarini olusturmaktadir (1). Bir cocuga tadini sevdigi bir antibiyotigin verilmesi, ebeveynlerin ilacin verirken yasadiklari guclukleri azaltacak, hastanin ilaca uyumunu arttiracak ve dolayisiyla daha basarili klinik sonuclar elde edilmesini saglayacaktir. Ancak ilaca tadi, verilme sikligi, suresi gibi nedenlerden kaynaklanacak sekilde gelisecek bir uyumsuzluk, hastaligin kisa surede tekrarlamasina veya komplike olmasina, cocugun okul ve ebeveynlerin is gucu kaybina ve hatta belki de ilave ilac recete edilmesine yol acabilecektir (2,3). Calismamizda, merkezimize basvuran hasta yakinlarinin antibiyotik cesitleri bildirilmeden 4 yaygin kullanilan antibiyotik, ampisilin 125 mg/5 ml, amoksilin klavulonat 600/42.9 mg, sefdinir 125 mg/5 mlve sefuroksim aksetil 125 mg/5 ml icin tat, koku, gorunum ve renk acisindan karsilastirma yapmasi istenerek, hastalardaki tedavi devamliligin kolaylastirilmasi amaclanmistir.

Gerec ve Yontemler

Calismamizda, amoksisilin klavulonat 600/42.9 mg, sefdinir, amoksisilin, ve sefuroksim aksetil olmak uzere 35 bayan (%53.8), 30 erkek (%46.2) olmak uzere toplam 65 hasta ebeveyni, mumkunse annesi tarafindan tattirilmistir. Ebeveynlere ilac tattirilirken aile damak tadinin benzer ozellikler tasiyacagi goz onunde bulundurulmus, cocuklara ise tek doz olsa bile gereksiz ilac verilmemesi istenmistir. Tadim esnasinda, ilaclar 1, 2, 3 ve 4 olarak numaralandirilmis, ilaci tadan ve anketi uygulayan kisilerin cift kor sekilde hangi ilacin uygulandigini bilmemesi saglanmistir. Calismaya katilan hasta yakinlarinin cinsiyeti, yasi, ogrenim durumu, meslegi, cocuk sayisi, cocuklarin yasi, sigara icip icmedigi ve iciyorsa gunde kac adet ictigi kaydedilmistir. Hasta yakinlarindan calismaya alinan 4 antibiyotigi tatmasi istenmis, her 4 antibiyotik tadimindan sonra su verilip beklenerek, numarali ilaclarin tadina, koku, renk ve gorunumune 1'den 5'e kadar olmak uzere (5: cok begendim, 1: hic begenmedim) puan vermesi istenmistir. Ayrica cocugunun zorlanarak kullandigi bir antibiyotik suspansiyon bulunup bulunmadigi sorulmustur.

Calismaya katilan hasta yakinlarinin hepsi calismaya dahil edilen antibiyotiklerin tatlari hakkinda yorum yaparken, 2 kisi amoksisilinin kokusu hakkinda yorum yapmamistir, calismaya katilanlarin 60'i antibiyotiklerin renk ve gorunumunu degerlendirmistir. Dort ilac arasinda tat, koku,renk ve gorunum acisindan farklilik olup olmadigi Friedman testi ile ayri ayri test edilmistir.Anlamlilik bulundugu takdirde Wilcoxon Isaret Sira Testi ile ikili olarak incelenmistir. Ayrica 4 antibiyotigin tat, koku, renk ve gorunum acisindan aldiklari puanlar toplanmis ve sonuclar arasinda fark olup olmadigi degerlendirilmistir. Sigara icen ve icmeyen ebeveynler arasinda fark olup olmadigi Mann Whitney U testiyle arastirilmistir.

Sonuclar

Elde edilen sonuclar (Tablo 1) icinde sefdinir tat acisindan en cok tercih edilen antibiyotik olurken (%44.6), 2. sirada amoksisilin klavulonat 600/42.9 mg (%33.8) yer almis, amoksisilin (%10.8) ve sefuroksim aksetil (%10.8) tat acisindan en az tercih edilen antibiyotikler olmustur. Sefdinirin kokusunu hic begenmeyen kisi sayisi 3 (%4.6) iken, cok begenen kisi sayisi 20 (%30.8), rengini hic begenmeyen kisi sayisi 7 (%10.8), cok begenen kisi sayisi 11 (%16.9), gorunumunu hic begenmeyen kisi sayisi 3 (%4.6), cok begenen kisi sayisi 11 (%16.9) olarak saptanmistir. Amoksisilinin ise kokusunu hic begenmeyen kisi sayisi 12 (%18.5) iken, cok begenen kisi sayisi 8 (%12.3), rengini hic begenmeyen kisi sayisi 2 (%3.1), cok begenen kisi sayisi 9 (%13.8), gorunumunu hic begenmeyen kisi sayisi 4 (%6.2), cok begenen kisi sayisi 5 (%7.7) olarak saptanmistir. Sefuroksim aksetilin kokusunu hic begenmeyen kisi sayisi 8 (%12.3) iken, cok begenen kisi sayisi 13 (%20), rengini hic begenmeyen kisi sayisi 3 (%4.6), cok begenen kisi sayisi 9 (%13.8), gorunumunu hic begenmeyen kisi sayisi 3 (%4.6), cok begenen kisi sayisi 6 (%9.2) olarak saptanmistir. Amoksisilin kavulonatin ise kokusunu hic begenmeyen kisi sayisi 5 (%7.7) iken, cok begenen kisi sayisi 14 (%21.5), rengini hic begenmeyen kisi sayisi 2 (%3.1), cok begenen kisi sayisi 10 (%15.4), gorunumunu hic begenmeyen kisi sayisi 4 (%6.2), cok begenen kisi sayisi 10 (%15.4) olarak saptanmistir. Ailelere sorularak ogrenildigi kadariyla cocuklarin %32.3'unun bazi antibiyotikleri zorlanarak ictikleri tespit edilmistir.

Ankete katilan annelerin yaslari 21 ile 53 arasinda (ortalama 31.92[+ or - ]7.13), babalarin yaslarinin ise 23 ile 55 arasinda (ortalama 34.63[+ or -]7.15) degismektedir. Calismaya katilan ailelerin ogrenim durumlari karsilastirildiginda %1.5'inin egitiminin olmadigi, %4.6'sinin ilkokul egitiminin oldugu, %4.6'sinin ortaokul egitiminin oldugu, %53.8'inin lise egitiminin oldugu, %35.4'unun universite egitiminin oldugu ogrenilmistir. Babalarin ise %4.6'sinin egitiminin ilkokul duzeyinde, %3.1'inin ortaokul duzeyinde, %32.3'unun lise duzeyinde, %60'inin universite duzeyinde oldugu tespit edilmistir. Annelerin %46.2'sinin gelir getiren bir isinin olmadigi, babalarin ise %100'unun bir isinin oldugu saptanmistir.

Tartisma

Basarili antibiyotik tedavisinde, ilaca uyum onemli noktalardan birini olusturmaktadir. Ilaca olan uyumsuzluk, tedavi basarisiligina ve antibiyotige karsi direnc gel,ismesine neden olabilmektedir. Antibiyotik tedavisine uyumda, tedavinin suresi, gunluk doz sayisi, ilacin verilme yonteminin uygulanabilirligi ve likit formdaki antibiyotiklerde basta olmak uzere ilacin tadi gibi pek cok faktor rol oynamaktadir.

Antibiyotiklere uyumu degerlendirmek icin yapilan 6 calismanin sonuclarina gore 4-8 yas araligindaki 715 cocuk hastaya sefdinir, amoksisilin/klavulonat potasyum, sefprozil ve azitromisin karsilastirildiginda sefdinirin tadinin %85 oraninda iyi veya gercekten iyi bulundugu, diger ilaclarin ise %63 oraninda iyi veya gercekten iyi bulundugu saptanmistir. Yine ayni calismalarin sonuclariyla sefdinirin kokusu %71 oraninda iyi veya gercekten iyi bulundugu, diger ilaclarda ise bu yuzdenin %64 oraninda oldugu bildirilmistir (4). Seksen alti saglik personeline 12 antibiyotik suspansiyonunun tattirilmasiyla yapilan bir calismada antibiyotiklerden en cok lorakarbef begenilirken onu sefdinir, sefiksim, azitromisin, siprofloksasin, trimetoprim-sulfametaksazol, klaritromisin, trimetoprin, amoksisilin klavulonat, sefpodoksim ve sefuroksim sirasiyla takip etmistir (1).

Dokuz yuz altmis bes cocugun ayni anda 2 farkli antibiyotik tadarak katildigi bir calismada, sefdinir %82.7 oraninda iyi veya gercekten iyi bulundugu, %73.8 cocugun ise amoksisilin/klavulonat potasyum, sefprozil, azitromisin ve amoksisilini iyi veya gercekten iyi buldugu bildirilmistir (5).

Oral amoksisilin/klavulonat ile sefdinirin kiyaslandigi baska bir calismada ise aileler sefdinirin kullanimin daha kolay (%57 vs. %89), tadinin daha iyi (%39 vs. %85) ve devamliligin daha kolay (%61 vs %82) oldugunu bildirmislerdir (6).

Bizim calismamizda ise elde edilen sonuclar icinde sefdinir tat acisindan en cok tercih edilen antibiyotik olurken (%44.6), 2. sirada amoksisilin klavulonat ES (%33.8) yer almis, amoksisilin ve sefuroksim aksetil tat acisindan en az tercih edilen antibiyotikler olmustur.

Calismamizda antibiyotiklerin kokulari karsilastirildiginda sefdinirin kokusu %70.8 oraninda iyi veya gercekten iyi bulunarak birinci sirada yer alirken, amoksilin/klavulonat ES %50.8 oraninda iyi veya gercekten iyi saptanmis, sefuroksim aksetil %50.8 oraninda iyi veya gercekten iyi, amoksisilin %43.1 oraninda iyi veya gercekten iyi olarak tespit edilmistir.

Calismamizda antibiyotikler renklerine gore kiyaslandiginda sefdinirin rengi %60 oraninda iyi veya gercekten iyi bulunarak birinci sirada yer alirken, amoksilin/klavulonat ES %50.8 oraninda iyi veya gercekten iyi saptanmis, sefuroksim aksetil %44.1 oraninda iyi veya gercekten iyi, amoksisilin %40 oraninda iyi veya gercekten iyi olarak tespit edilmistir.

Calismamizda antibiyotikler gorunumlerine gore degerlendirildiginde amoksilin/klavulonat ES %53.7 oraninda iyi veya gercekten iyi saptanarak birinci sirada yer alirken, sefdinirin gorunumu %50 oraninda iyi veya gercekten iyi bulunmus, amoksisilin %46.2 oraninda iyi veya gercekten iyi, sefuroksim aksetil %38.4 oraninda iyi veya gercekten iyi olarak tespit edilmistir. Calismamiza katilan aileler icinde sigara icen ve icmeyenler arasinda antibiyotik Amoksisilin klavulonat ES ve sefdinirin tadi acisindan birbiriyle arasinda fark bulunmazken, amoksisilin ve sefuroksim aksetile kiyasla daha iyi bulundugu (p<0.05), tat begenileri arasinda anlamli fark saptanmamistir.

Sefdinirin kokusunun sefuroksim aksetil ve amoksislinden istatiksel olarak anlamli olcude daha iyi bulundugu (p<0.05) ancak amoksisilin klavulonat ES ile fark saptanmadigi, sefdnirin goruntusunun amoksisilinden daha iyi bulundugu (p<0.05) ancak digerleriyle anlamli fark olmadigi, antibiyotiklerin renkleri arasindan tercih edilebilirlik acisindan anlamli fark olmadigi tespit edilmistir.

Amoksisilin klavulonat ES ve sefdinirin tat, koku, renk ve gorunum acisindan puanlari total olarak degerlendirildiginde arasinda istatistiksel olarak anlamli bir fark bulunmazken, her ikisinin amoksisilin ve sefuroksim aksetile kiyasla istatistiksel olarak anlamli olarak tatlarinin daha iyi bulundugu tespit edilmistir (p<0.05).

Ayrica calismamiz sirasinda uygulanan anket sonuclarina gore ebeveynler cocuklarinin %32.3'unun bazi antibiyotikleri zorlanarak ictiklerini ifade etmislerdir. Antibiyotik devamliligi acisindan antibiyotik tatlarinin cok buyuk oranda tercih sebebi oldugu calismamiz sonuclariyla bir kez daha vurgulanmistir. Bu nedenle hastalar icin antibiyotik secimi yapilirken etkili antibiyotikler arasindan tadi guzel olanlarin kullaniminin onemli oldugu goz onunde bulundurulmalidir. Antibiyotik tercihinde tat onemli bir tercih sebebi olmakla birlikte gereksiz antibiyotik kullanimindan kacinilmasi ve antibiyotik gerekli gorulen vakalarin maliyet etkinlik acisindan da degerlendirilmesi buyuk onem tasimaktadir.

Cikar Catismasi

Yazarlar herhangi bir cikar catismasi bildirmemislerdir.

Gelis Tarihi: 21.01.2011

Kabul Tarihi: 18.05.2011

Kaynaklar

(1.) Steele RW, Thomas MP, Bgu RE. Compliance issues related to the selection of antibiotic suspensions for children. Pediatr Infect Dis J 2001; 20: 1-5.

(2.) Bisno AL, Gerber MA, Gwalmey JM Jr, et al. For the Infectious Diseases Society of America. Practice guidelines for the diagnosis and management of group A streptococcal pharyngitis. C/in Infect Dis 2002; 35: 113-25.

(3.) Block SL. Short-course antimicrobial therapy of streptococcal pharyngitis. Clin Pediatr (Phila) 2003; 42: 663-71.

(4.) Powers JL, Gooch WM III, Oddo LP. Comparison of the palatability of the oral suspension of cefdinir vs. amoxicillin/ clavulanate potassium, cefprozil and azithromycin in pediatric patients. Pediatr Infect Dis J 2000; 19: 174-80.

(5.) Holas C, Chiu YL, Notario G. A Pooled Analysis of Seven Randomized Crossover Studies of the Palatability of Cefdinir Oral Suspension Versus Amoxicillin/Clavulanate Potassium, Cefprozil, Azithromycin, and Amoxicillin in Children Aged 4 to 8 Years. Clin Ther 2005; 27: 1950-60.

(6.) Block SL, Schmier JK, Notario GF, et al. Tolerability and parent reported outcomes for cefdinir vs. high-dose amoxicillin/ clavulanate oral suspension for acute otitis media in young children. Curr Med Res Opin 2006; 22: 1839-47.

Ates Kara [1], Aslinur Ozkaya Parlakay [1], Ali Bulent Cengiz [1], Duygu Iskender Mazman [2], Mehmet Ceyhan [1], Soner Sertan Kara [2]

[1] Hacettepe Universitesi Tip Fakultesi, Cocuk Sagligi ve Hastaliklari Anabilim Dali, Enfeksiyon Hastaliklari Unitesi, Ankara, Turkiye

[2] Hacettepe Universitesi Tip Fakultesi, Biyoistatistik Anabilim Dali, Ankara, Turkiye

Correspondence Address:

Yazisma Adresi:

Dr. Ates Kara Hacettepe Universitesi Tip Fakultesi, Cocuk Sagligi ve Hastaliklari Anabilim Dali, Enfeksiyon Hastaliklari Unitesi, 06100 Hacettepe, Ankara, Turkiye

Tel.: +90 312 305 11 66

E-posta: ateskara@hacettepe.edu.tr

doi: 10.5152/ced.2011.24
Tablo 1. Ust solunum yolu enfeksiyonlarinda sik kullanilan oral
suspansiyon dort antibiyotik preparatinin farkli ozelliklerinin ebeveyn
notlari

                            Amoksisilin

Puan      Tat        Koku        Renk       Goruntu

1      14 (%21)    12 (%19)     2 (%3)      4 (%7)
2      20 (%31)    10 (%16)    10 (%17)     7 (%12)
3      11 (%17)    13 (%21)    22 (%37)    19 (%32)
4      15 (%23)    20 (%32)    17 (%28)    25 (%41)
5       5 (%8)      8 (%12)     9 (%15)     5 (%8)

                     Amoksisilin Klavulonat

Puan      Tat        Koku        Renk       Goruntu

1                   5 (%8)      2 (%4)      4 (%7)
2       3 (%5)      8 (%12)     8 (%13)     3 (%5)
3      11 (%17)    13 (%20)    17 (%28)    18 (%30)
4      32 (%49)    25 (%38)    23 (%38)    25 (%41)
5      12 (%18)    14 (%22)    10 (%17)    10 (%17)

                       Sefuroksim Aksetil

Puan      Tat        Koku        Renk       Goruntu

1      20 (%31)     8 (%13)     3 (%5)      3 (%5)
2      15 (%23)    12 (%18)     8 (%14)        7
3      11 (%17)    12 (%18)    20 (%33)    25 (%42)
4      11 (%17)    20 (%31)    20 (%33)    19 (%32)
5       8 (%12)    13 (%20)     9 (%15)     6 (%10)

                            Sefdinir

Puan      Tat        Koku        Renk       Goruntu

1       1 (%2)      0 (%0)      0 (%0)      0 (%0)
2       6 (%9)      3 (%5)      7 (%12)     3 (%5)
3      19 (%29)    16 (%24)    14 (%23)    18 (%30)
4      21 (%32)    26 (%40)    28 (%47)    28 (%47)
5      18 (%28)    20 (%31)    11 (%18)    11 (%18)

1: Hic begenmedim, 2: Begenmedim, 3: Fena degil, 4: Begendim, 5: Cok
begendim

Tablo 2. Antibiyotiklerin tat acisindan aldiklari puanlarin dagilimi

                              Ortalama    Minimum    Maksimum     Std.
                                                                 Sapma

Sefdinir                        3.75         1           5        1.02
Amoksisilin                     2.65         1           5        1.27
Sefuroksim aksetil              2.57         1           5        1.40
Amoksisilin klavulonat ES       3.60         1           5        1.17

Dort antibiyotigin tatlari arasinda yapilan karsilastirmada aralarinda
anlamli fark oldugu saptanm?s (p<0.001), ikili karsilastirmalarda
sefdinir--amoksisilin klavulonat ES ve amoksisilin-sefuroksim aksetil
arasinda anlamli fark yokken, sefdinir ve amok- sisilin klavulonat
ES'in tatlari amoksisilinden ve sefdinirin tadi sefuroksim aksetilden
anlamli olarak daha iyidir (p<0.05)

Tablo 3. Antibiyotik tatlari acisindan ikili kars?lastirma sonuclari

                                               P

Amoksisilin-sefdinir                        <0.001
Sefuroksim aksetil-sefdinir                 <0.001
Amoksisilin/klavulonat-sefdinir              0.582
Sefuroksim aksetil-amoksisilin               0.774
Amoksisilin klavulonat-amoksisilin          <0.001
Amoksisilin/klavulonat-sefuroksim aksetil   <0.001

Tablo 4. Antibiyotiklerin koku acisindan aldiklari puanlarin dagilimi

                     Ortalama    Minimum    Maksimum     Std.
                                                        Sapma

Sefdinir               3.97         1           5        0.87
Amoksisilin            3.03         1           5        1.33
Sefuroksim aksetil     3.28         1           5        1.32
Amoksisilin            3.54         1           5        1.19
klavulonat ES

Dort antibiyotigin kokulari arasinda yapilan karsilastirmada aralarinda
anlamli fark oldugu saptanmis (p= 0.005), ikili karsilastirmalarda
sefdinirin kokusunun sefuroksim aksetil ve amoksisilinden istatiksel
olarak anlamli olcude daha iyi bulunmus (p<0.05) ancak amoksisilin
klavulonat ES ile fark saptanmamistir.

Tablo 5. Antibiyotik kokulari acisindan ikili karsilastirma sonuclari

                                               P

Amoksisilin-sefdinir                        <0.001
Sefuroksim aksetil-sefdinir                  0.001
Amoksisilin/klavulonat-sefdinir              0.036
Sefuroksim aksetil-amoksisilin               0.157
Amoksisilin klavulonat-amoksisilin           0.020
Amoksisilin/klavulonat-sefuroksim aksetil    0.301

Tablo 6. Antibiyotiklerin renk acisindan aldiklari puanlarin dagilimi

                     Ortalama    Minimum    Maksimum     Std.
                                                        Sapma

Sefdinir               3.72         1           5        0.90
Amoksisilin            3.35         1           5        1.04
Sefuroksim aksetil     3.40         1           5        1.06
Amoksisilin            3.52         1           5        1.03
klavulonat ES

Dort antibiyotigin renklerinin genel karsilastirmasinda anlamli fark
bulunmamistir

Tablo 7. Antibiyotiklerin gorunum acisindan aldiklari puanlarin
dagilimi

                     Ortalama    Minimum    Maksimum    Std. Sapma

Sefdinir               3.78         1           5          0.80
Amoksisilin            3.33         1           5          1.02
Sefuroksim aksetil     3.30         1           5          0.97
Amoksisilin            3.57         1           5          1.04
klavulonat ES

Dort antibiyotigin renkleri acisindan yapilan genel karsilastirmada
fark saptanmis (p=0.004), ikili karsilastirmalarda ise sefdnirin
goruntusunun sefuroksim aksetilden daha iyi bulunmus (p<0.05) ancak
digerleriyle anlamli fark saptanmamistir

Tablo 8. Antibiyotik gorunum acisindan ikili karsilastirma sonuclari

                                               P

Amoksisilin-sefdinir                         0.013
Sefuroksim aksetil-sefdinir                  0.001
Amoksisilin/klavulonat-sefdinir              0.164
Sefuroksim aksetil-amoksisilin               0.905
Amoksisilin klavulonat-amoksisilin           0.205
Amoksisilin/klavulonat-sefuroksim aksetil    0.101
COPYRIGHT 2011 AVES
No portion of this article can be reproduced without the express written permission from the copyright holder.
Copyright 2011 Gale, Cengage Learning. All rights reserved.

Article Details
Printer friendly Cite/link Email Feedback
Title Annotation:Original Investigation / Ozgun Arastirma
Author:Kara, Ates; Parlakay, Aslinur Ozkaya; Cengiz, Ali Bulent; Mazman, Duygu Iskender; Ceyhan, Mehmet; Ka
Publication:Journal of Pediatric Infection
Article Type:Report
Geographic Code:7TURK
Date:Jun 1, 2011
Words:2332
Previous Article:Brucellosis in childhood/Cocukluk caginda bruselloz.
Next Article:Recent advances in pneumococcal conjugate vaccines: a 13-valent pneumococcal conjugate vaccine/Konjuge pnomokok asilarinda son gelismeler: 13-valanli...
Topics:

Terms of use | Privacy policy | Copyright © 2019 Farlex, Inc. | Feedback | For webmasters