Printer Friendly

External orbitotomy in subperiosteal abscess of the orbit: patient characteristics and treatment results./Orbitanin subperiosteal abselerinde eksternal orbitotomi: hasta ozellikleri ve tedavi sonuclari.

Giris

Orbital subperiosteal abse (SPA), orbita kemikleri ile periost arasinda purulan sivi birikmesiyle karakterize bir durumdur. En sik nedeni paranazal sinuslerin akut enfeksiyonudur. (1) Sinoorbital travma, yabanci cisimler ve uzak dokulardan metastatik enfeksiyonlar da orbital SPA'ye neden olabilir. Orbital SPA'ler kalici gorme kaybi ve hayati tehdit eden kafaici enfeksiyonlara yolacabilir. Subperiosteal abseler sistemik intravenoz antibiyotikler ve cerrahi abse bosaltimi ile tedavi edilir. Bazi yazarlar tum hastalarda cerrahi bosaltim onerirken, digerleri hasta yasi ve muayene bulgularina gore secici bir yaklasimda bulunur. (1,3-5) Cerrahi bosaltim burunici endoskopik yolla veya orbitotomi yoluyla yapilabilir. (1,5,6) Biz bu calismada, klinigimizde orbital SPA nedeniyle orbitotomi yoluyla tedavi ettigimiz hastalarin klinik ozelliklerini ve tedavi sonuclarini gozden gecirdik.

Gerec ve Yontem

Ocak 1998 ile Aralik 2009 tarihleri arasinda orbital SPA nedeniyle ameliyat edilen 17 hastanin dosyasi geriye donuk olarak gozden gecirildi. Derlenen veriler hastalarin demografik bilgilerini, hastalik gecmisini, klinik muayene ve radyolojik inceleme bulgularini, biyokimyasal ve mikrobiyolojik degerlendirme sonuclarini, tedavi yontemleri ve izlem suresini icerdi. Tum hastalar veya ebeveynleri tedavi ve klinik fotograflarinin kullanimi icin yazili onam verdiler.

Orbital sellulit tanisiyla hastaneye yatirilan tum hastalara, hemogram, kan biyokimyasi ve bilgisayarli orbita tomografisini (BT) iceren tetkikler yapildi. Kafaici enfeksiyon dusunulen hastalar kranyal manyetik rezonans (MR) goruntulemeyle degerlendirildi. Orbital SPA tanisi radyolojik ve klinik muayene bulgulariyla kondu. Kultur ve direkt yayma icin ameliyattan once kan ornekleri alindi. Tum hastalarda, kultur sonucu beklenmeksizin, intravenoz yoldan genis spekturumlu antibiyotik tedavisine baslandi. Bunun icin amoksisilin ve klavulanik asit birlesimi tek basina veya metronidazol ile birlikte kullanildi. Hasta klinigimize basvurmadan once uygun bir sistemik antibiyotik tedavisi aliyorsa ilaclari degistirilmedi. Kullanilan antibiyotik cesitleri, amoksisilin-klavu-lanik asit, ampisilin-sulbaktam, seftriakson, sefotaksim sodyum, vankomisin hidroklorur, amikasin sulfat ve metronidazolu icerdi.

Cerrahi tedavi endikasyonlari, SPA'nin orbita ust kisminda yerlesik olmasi, BT ve MRgoruntulemede kafaici enfeksiyon, 3 gun icinde ilac tedavisine yanit alinamamasi (proptozis, hiperemi, ptozis, goz hareketlerinde kisitlilik gibi okuler ve halsizlik, istahsizlik ve ates gibi genel klinik enfeksiyon belirtilerinin gerilememesi), ilac tedavisine ragmen gorme keskinliginin azalmasi, acikta kalma keratopatisi, optik noropati, veya hastanin yasli ve genel durumunun bozuk olmasini icerdi (1,3-5).

Cerrahi tedaviye karar verilen hastalarda absenin yerlesim yerine gore cilt yoluyla orbitotomi yapildi. Ust orbitada yerlesik SPA'ler icin kapak kivrimi veya kasalti kesisi yapildi. Medial kantal bolgede cilt kesisi zigzag seklinde yapildi. Cilt alti dokular ayrildiktan sonra orbita kenarinda periosta ulasildi. Periost acildi ve abse bolgesine ulasincaya degin periost altindan ilerlendi. Abse bolgesinde periost acildi ve abse bosaltildi. Mikrobiyolojik inceleme ve yayma icin abse iceriginden tasiyici besiyeriyle ornek alindi. Daha sonra abse boslugu sulandirilmis povidon iodine ve anaerob enfeksiyondan kusku duyuldugunda oksijenli su, serum fizyolojik ve sefazolin sodyum cozeltisiyle yikandi. Etmoiditle birlikte SPA'si olan bazi hastalarda abse bosaltimiyla birlikte ayni cilt kesisinden on etmoidektomi yapildi. Etmoid sinus hucreleri kemik punch ve forsepsler yardimiyla temizlendi. Ameliyattan sonra, kultur ve antibiyogram sonuclarina gore, bir hafta sureyle agiz yoluyla antibiyotik tedavisi verildi.

Sonuclar

Onbir hasta (%65) erkek, 6 hasta (%35) kadindi; ortanca ve ortalama hasta yaslari sirasiyla 12 ve 22 yildi (veri araligi: 5-74 yil). Orbital SPA 14 hastada (%82) paranazal sinus enfeksiyonuna bagli olarak, 3 hastada (%18) orbita travmasindan sonra gelismisti. Bir hastada orbita ic duvar kirigi vardi, 1 hastada ustic bolgede frontal kemik kirigi frontal sinus ostiumunun tikanmasina yol acmisti (Tablo 1).

[ILLUSTRATION OMITTED]

Semptomlarin baslangiciyla hasta basvurusu arasindaki sure 2 ile 30 gun arasinda, ortalama 8 gundu. Iki hasta (%12) disinda tum hastalar basvuru sirasinda sistemik antibiyotik tedavisi almaktaydi. Hastalarin 9'unda (%53) ates 37,2 [degrees]C'nin uzerindeydi. Ortalama beyaz kure sayisi 12.2 103/[mm.sup.3] idi (veri araligi: 6,800-16,500/[mm.sup.3]). Tum hastalarda ptozis, gozkapagi kizarikligi ve odemi ve proptozis vardi, goz kuresi yer degistirmisti ve goz hareketleri kisitliydi. Iki hasta (%12) disinda, tum hastalarda relatif afferent pupilla defekti pozitifti. Frontal kemik kirigiyla iliskili ustic orbital SPA'li bir hastada basvuru sirasinda isik hissi negatifti (Sekil 1A). Bu hastada abse belirtileri kunt bir travmadan yaklasik 1 ay sonra ortaya cikmisti. Enfeksiyon belirtileri basladiktan 20 gun sonra basvuran hasta, 1 haftadir isigi fark edemedigini belirtiyordu. Hastanin orbita MR'da absenin orbita apeksine kadar uzandigi gozleniyordu (Sekil 1C).

Orbital SPA 10 hastada (%59) ust, 3 hastada (%18) ic, 4 hastada (%23) ust ve ic orbitada yerlesikti (Sekil 2 ve 3). Radyolojik incelemede, ust SPA'li 2 hastada (%13) frontal bolgede kafaici abse saptandi, abse 1 hastada epidural, digerinde subdural alanda yerlesikti (Sekil 4). Tum hastalarda abseye bitisik paranazal sinuste yaygin bir opaklasma gozlendi.

Tum hastalara orbitotomi yoluyla abse bosaltimi ve 4 hastaya (%23) ayni seansta on etmoidektomi uygulandi. Bir hastada (%6) orbitotomi ve ilac tedavisine ragmen devam eden kafaici abse, beyin cerrahisi kliniginde kranyotomi yoluyla bosaltildi (Sekil 5). Posttravmatik ustic SPA'li hastada orbitotomi ve abse bosaltimindan 15 gun sonra abse belirtileri nuksetti. Ilk ameliyatta olusturulan cilt ve cilt alti kesisi kunt diseksiyonla tekrar acildi ve absenin disari bosalmasi saglandi. Iki hafta boyunca sistemik antibiyotik tedavisi alan hastada SPA belirtileri geriledi ve 3 aylik izlem boyunca tekrarlamadi. Basvuru sirasinda isik hissi negatif olan bu hastada ameliyattan sonra gorsel bir duzelme olmadi. Diger hastalarda ise optik noropati belirtileri tumuyle duzeldi.

Kan kulturunde 2 hastada (%12) ureme oldu ve ureyen mikroorganizma Staphylococcus aureus'tu. Intra-operatif kultur sonuclari 6 hastada (%35) pozitifti ve S. aureus (3 hasta), Streptococcus oralis, S. epidermis ve S. pneumonia saptandi. Postoperatif izlem suresi 3 ile 14 ay arasinda degisti (ortalama 5,5 ay). Hastalarda cilt kesisine bagli belirgin bir skar olusumu veya skara bagli kapak malpozisyonu gozlenmedi.

Tartisma

Orbital SPA'ler, siklikla akut paranazal sinus enfeksiyonlarinin bir komplikasyonu olarak ortaya cikar. (1,5,6) Sin uzite bagli orbita komplikasyonlari hafiften siddetliye dogru, inflamatuar odem, orbital sellulit, SPA, intraorbital abse ve kavernoz sinus trombozu olarak siniflanabilir. (2) Paranazal sinuslerdeki mikroorganizmalar, sinuslerle orbita arasindaki kapakciksiz kopru venleri boyunca septik flebit ve periflebite yol acabilir, gozkapagi ve orbitaya ulasip enfeksiyonlara neden olabilir. (2) Bunun disinda, sinoorbital kemiklerdeki norovaskuler delikler, osteitis ve nekroz sinus enfeksiyonunun dogrudan orbitaya yayilmasina olanak tanir ve SPA gelisiminde rol oynayabilir. (1,2) Haemophilus influenza bakteriyemisi, frontal veniltihabi ve travmatik orbita kiriklari da SPA olusumuna neden olabilir. (7) Travmalarda kemik parcalari, odem ve kanama paranazal sinus drenajini bozarak akut sinuzit ve orbital SPA gelisimine neden olabilir. (1) Cali smamizda orbital SPA'larin 14'u (%82) akut sinuzite, 3'u (%18) travmaya bagli olarak gelismisti.

Orbital SPA proptozis, goz kuresinin yer degistirmesi ve hareket kisitliligi gibi orbita bulgularina neden olur.8 Buna ek olarak gozkapaklarinda odem ve kizariklik, kemozis, rinosinuzit belirtileri ve lokositoz saptanabilir. Basvuru sirasinda gorme keskinliginin azalmasi yaygin bir ozelliktir ve absenin basisina bagli korneal astigmatizma veya optik noropatiden kaynaklanabilir. Orbita SPA'lerine bagli olarak hastalarin %14-33'de kalici gorme kaybi bildirilmistir. (9) Bu komplikasyon muhtemelen orbital basinc artisi ve optik sinir cevresindeki trombotik vaskulitin optik sinirin kanlanmasini bozmasina baglidir. (10) Calismamizda hastalarin hepsi hastaligin ilerlemis evrelerinde basvurmustu; buna bagli olarak tumunde buyuk ve komplike abselerle uyumlu muayene bulgulari vardi. Onbes hastada (%88) kompressif optik noropati ve 2 hastada (%12) kafaici abse gelismisti. Bir hastada kalici gorme kaybi vardi.

Subperiosteal abseler tedavi edilmezse gozkapagi cildinden disari bosalir ve/veya arkaya yonelip orbital apeks veya kavernoz sinus sendromuna neden olur. (1) Kavernoz sinus trombozu, menenjit, frontal abse ve ostemyelit gelisebilir ve hasta bu komplikasyonlar nedeniyle kaybedilebilir. (11)

Orbital SPA'den kusku duyulan hastalarda radyolojik goruntuleme icin en uygun yontem, BT'dir. Subperiosteal abse, BT'de kemige komsu, konveks kenarli, homojen bir yogunluk artisi olarak gorunur, komsu sinuste de opaklasma izlenir. Ozellikle medial SPA'lerde abseyi cevreleyen periost belirgindir ve komsu rektus kasinda odem gozlenir. (12) Kafaici absesini goruntulemekte MR goruntuleme BT'ye ustun olabilir. (13)

Orbital SPA'ler en sik ust veya ic orbitada gozlenir. Ikeda ve ark. (14) SPA'leri 10 hastadan 5'inde ust, 3'unde ic ve 2'sinde ustic orbitada gozlemistir. Harris1 7 hastadan 4'unde ic, 3'unde ust orbitada SPA bildirmistir. Calismamizda orbital SPA, 17 hastanin 10'unda (%59) ust, 7'sinde (%41) ic veya ustic orbitada yerlesikti.

Orbital SPA'lerin tedavisinde genis spektrumlu ve anaerob mikroorganizmalara etkili intravenoz antibiyotikler kullanilir. Biz ampirik tedavi icin amoksilin- klavulu-nat birlesimini ve metronidazolu tercih ettik. Siddetli ve direncli olgularda 3. kusak sefalosporinler ve vankomisin de kullanilabilir. (3,15,16) Orbita SPA'lerinde etken mikroorganizmayi belirlemek icin ideal yol antibiyotik tedavisinden once abseden ornek alinmasidir. Burun mukozasi ve konjonktiva orneklerinde cogu zaman ureme olmaz. Kan kulturunun pozitif olmasi, bakteriyemi ve kafaici enfeksiyon riskine isaret eder. (1,10)

Paranazal sinuzite sekonder orbital SPA ile basvuran hastalarda medikal ve cerrahi tedavi endikasyonlari tartismalidir. Harris (3,8) hem literaturdeki calismalarda, hem de kendi izledigi 37 hastada orbital SPA'lerin seyrinin hastanin yasiyla ilintili oldugunu gozlemistir. Dokuz yasindan kucuk cocuklarda orbita SPA'ler siklikla selim bir seyir izler ve antibiyotik tedavisinden sonra abse kulturleri negatiftir veya kulturde sadece bir cesit aerob mikroorganizma belirlenir. Bu hastalar antibiyotik tedavisine daha iyi yanit verir ve cerrahi bosaltim gerektirmez. Buna karsilik, 15 yasinda veya daha buyuk hastalarda siklikla antibiyotik tedavisine ragmen abse kulturleri pozitiftir ve anaeroblari da iceren birden fazla sayida etken saptanir. Bu hasta grubunda kafaici abse ve optik noropati gibi komplikasyonlar daha sik gelisir. (8,10) Yas gruplari arasindaki bu farklilik tedavi kararlarinin belirlenmesinde yardimci olabilir. Calismamizda, cerrahi tedavi goren 17 hastadan 3'u (%18) 9 yasindan kucuktu, 7 hasta (%41) 15 yasindan buyuktu.

Orbital SPA'li hastalarda ilac tedavisiyle hastanin atesinin dusmesi, absenin steril oldugunu gostermeye-bilir ve osteomyelit ya da kafaici komplikasyon riski surebilir. (1) Antibiyotik tedavisine ragmen, SPA boyutlari artis gosterebilir. (13) Ayrica SPA'ler steril olsalar da mekanik basi etkisi abse tamamen emilinceye kadar surer.

Orbita SPA'Li hastalarin cogunda cerrahi tedavi gerekir (1,3,9-12). Literaturdeki en genis seride, 116 orbita abseli hastanin %87'sinde cerrahi bosaltim gerekmistir. (11) Orbital SPA'in cerrahi bosaltimi, hem mikroorganizma ve uygun antibiyotik tedavisinin belirlenmesine, hem de gorme kaybina yol acabilecek komplikasyonlarin engellenmesine yardimci olur. Cerrahi islem sirasinda infekte doku ve abseden alinan kulturlerde siklikla streptococcus, staphylococcus ve hemophilus turleri belirlenir. (10,12,14) Bizim hastalarimizin 6'sinda, (%35) abse kulturunde ureme oldu ve ureyen mikroorganizmalar staphylococcus ve streptococcus grubundandi. Iki hastada kan kulturunde S. aureus saptandi.

Orbital SPA'ler, cerrahi olarak eksternal orbitotomi ya da transnazal endoskopik yolla bosaltilir. (15,6,14,16,17) Med ial SPA'lerde cerrahi bosaltimin yanisira etmoid sinusun yeniden havalanmasina yardimci olmak icin etmoidektomi de yapilabilir. (5,12,14) Eksternal yaklasimda cilt kesisinin yeri absenin yerine gore belirlenir. Ust orbitada yerlesik SPA'ler klasik olarak cilt yaklasimi yoluyla bosaltilir. Medial SPA'ler cilt, transkarunkuler-konjonktival veya transnazal endoskopik yaklasimla bosaltilabilir. (14,18) Cilt kesisinin olmamasi, ozellikle cocuk hastalar icin transnazal endoskopik yontemin onemli bir avantaji olarak gorunmektedir. Bununla birlikte, ameliyat sirasinda mukoza enflamasyonu nedeniyle asiri kanama olabilir ve abse tam olarak bosaltilamayabilir veya orbital yapilar zarar gorebilir. (14,19) Ayrica, endoskopi sirasinda, SPA'ye eslik edebilecek orbita icindeki abse odaklari gozden kacabilir. (20) Uc calismada, endoskopik abse bosaltimi yapilan toplam 30 hastadan 8'inde SPA nuksetmis, 1 hastada ise mukozal enflamasyon ve kanamaya bagli kotu goruntu nedeniyle ameliyat sonlandirilmistir. (5,21,22) Calismamizda yalnizca 1 hastada (%6) ameliyattan sonra SPA nuksetti. Bu hastada nuks nedeni, muhtemelen kirik nedeniyle frontal sinus ostiumunun tikanmis olmasiydi.

[ILLUSTRATION OMITTED]

[ILLUSTRATION OMITTED]

Medial orbitadaki SPA'ler zigzag seklinde cilt kesisiyle veya transkarunkuler orbitotomi yoluyla, cilt komplikasyonlari ve goruntuleme kisitliliklari olmaksizin, tam olarak bosaltilabilir. (18) Medial kantal bolgede zigzag seklinde cilt kesisi, klasik egri Lynch kesisinin hipertrofik cilt izi sorununu buyuk olcude ortadan kaldirmaktadir. Ciddi gorsel ve norolojik komplikasyonlara yol acabilecek orbital SPA'lerin cerrahi bosaltimi hizli bir klinik iyilesme saglar.

[ILLUSTRATION OMITTED]

[ILLUSTRATION OMITTED]

DOI: 10.4274/tjo. 41.04

Kaynaklar

(1.) Harris GJ. Subperiosteal abscess of the orbit. Arch Ophthalmol. 1983;101:751-7.

(2.) Chandler JR, Langenbrunner DJ, Stevens ER. The pathogenesis of orbital complications in acute sinusitis. Laryngoscope. 1970;80:1414-28.

(3.) Garcia GH, Harris GJ. Criteria for nonsurgical management of subperiosteal abscess of the orbit: analysis of outcomes 1988-1998. Ophthalmology. 2000;107:1454-6.

(4.) Souliere CR Jr, Antoine GA, Martin MP, Blumberg AI, Isaacson G. Selective non-surgical management of subperiosteal abscess of the orbit: computerized tomography and clinical course as indication for surgical drainage. Int J Pediatr Otorhinolaryngol. 1990;19:109-19.

(5.) Tanna N, Preciado DA, Clary MS, Choi SS. Surgical treatment of subperiosteal orbital abscess. Arch Otolaryngol Head Neck Surg. 2008;134:764-7.

(6.) Manning SC. Endoscopic management of medial subperiosteal orbital abscess. Arch Otolaryngol Head Neck Surg. 1993;119: 789-91.

(7.) Zimmerman RA, Bilaniuk LT. CT of orbital infection and its cerebral complications. AJR Am J Roentgenol. 1980;134:45-50.

(8.) Harris GJ. Subperiosteal abscess of the orbit: older children and adults require aggressive treatment. Ophthal Plast Reconstr Surg. 2001;17:395-7.

(9.) Spires JR, Smith RJ. Bacterial infections of the orbital and periorbital soft-tissues in children. Laryngoscope. 1986;96:763-7.

(10.) Harris GJ. Subperiosteal inflammation of the orbit. A bacteriological analysis of 17 cases. Arch Ophthalmol. 1988;106:947-52.

(11.) Chaudhry IA, Shamsi FA, Elzaridi E et al. Outcome of treated orbital cellulitis in a tertiary eye care center in the Middle East. Ophthalmology. 2007;114:345-54.

(12.) Pereira KD, Mitchell RB, Younis RT, Lazar RH. Management of medial subperiosteal abscess of the orbit in children-a 5 year experience. Int J Pediatr Otorhinolaryngol. 1997;38:247-54.

(13.) Harris GJ. Subperiosteal abscess of the orbit: computed tomography and the clinical course. Ophthal Plast Reconstr Surg. 1996;12:1-8.

(14.) Ikeda K, Oshima T, Suzuki H, Kikuchi T, Suzuki M, Kobayashi T. Surgical treatment of subperiosteal abscess of the orbit: Sendai's ten-year experience. Auris Nasus Larynx. 2003;30:259-62.

(15.) Ferguson MP, McNab AA. Current treatment and outcome in orbital cellulitis. Aust N Z J Ophthalmol. 1999;27:375-9.

(16.) Ozcan AA, Yalaz M, Cansever ZB, Aydogan B. Subperiosteal orbital absede klinik ve tedavi yaklasimlari. Turk Klin Oft. 2009;18:202-6.

(17.) Onaran Z, Yilmazbas P, Arikan OK, Ergin A. Bir olgu nedeniyle sinuzit komplikasyonu sonucu gelisen subperiostal orbita absesinin endoskopik tedavisi. Turk J Opthalmol. 2009;39:306-9.

(18.) Pelton RW, Smith ME, Patel BC, Kelly SM. Cosmetic considerations in surgery for orbital subperiosteal abscess in children: experience with a combined transcaruncular and transnasal endoscopic approach. Arch Otolaryngol Head Neck Surg. 2003;129:652-5.

(19.) Vairaktaris E, Moschos MM, Vassiliou S, Baltatzis S, Kalimeras E, Avgoustidis D et al. Orbital cellulitis, orbital subperiosteal and intraorbital abscess: report of three cases and review of the literature. J Craniomaxillofac Surg. 2009;37:132-6.

(20.) Gavriel H, Kessler A, Eviatar E. Management implications of diagnosing orbital abscess as subperiosteal orbital abscess. Rhinology. 2010;48:90-4.

(21.) Page EL, Wiatrak BJ. Endoscopic vs external drainage of orbital subperiosteal abscess. Arch Otolaryngol Head Neck Surg. 1996;122:737-40.

(22.) Rahbar R, Robson CD, Petersen RA et al. Management of orbital subperiosteal abscess in children. Arch Otolaryngol Head Neck Surg. 2001;127:281-6.

Tansu Gonen, Bulent Yazici, Mehmet Emin Aslanci, Bulent Timucin Ozgur

Uludag Universitesi Tip Fakultesi Goz Hastaliklari Anabilim Dali, Bursa, Turkiye

Yazisma Adresi/Address for Correspondence: Dr. Bulent Yazici, Uludag Universitesi Tip Fakultesi, Goz Hastaliklari Anabilim Dali, Golukle, 16059, Bursa, Turkiye Tel.: +90 224 295 24 15 Gsm: +90 532 472 20 97 E-posta: byazici@uludag.edu.tr Gelis Tarihi/Received: 07.08.2010 Kabul Tarihi/Accepted: 26.10.2010
Tablo 1. Orbital subperiosteal absesi bulunan ve cerrahi bosaltim
gerektiren hastalarin klinik ozellikleri

Hasta    Cinsiyet/     Abse Etyolojisi            Absenin Konum
No          Yas
                     Sinuzit    Travma      Ust       Ic      Ust-ic
                                          orbita    orbita    orbita

1          K/10         +                                        +
2          K/14         +                    +
3          K/12         +                    +
4          E/42         +                    +
5           E/8         +                    +
6          E/12         +                    +
7           E/9         +                    +
8          K/20         +                              +         +
9           E/5         +                    +                   +
10          E/6         +                    +
11         E/10         +                    +                   +
12         E/17                    +                   +
13         E/10         +                              +         +
14         K/74         +          +                             +
15         E/42                    +         +
16         K/15         +          +
17         E/67                    +                             +

Hasta
No               Kafaici
         RAPD      abse

1          +
2          +        +
3          +        +
4          +
5          +
6          +
7          +
8
9
10
11
12         +
13
14
15         +
16
17         +

RAPD: Relatif afferent pupilla defekti; E: Erkek, K: Kadin
COPYRIGHT 2011 Galenos Yayinevi Tic. Ltd.
No portion of this article can be reproduced without the express written permission from the copyright holder.
Copyright 2011 Gale, Cengage Learning. All rights reserved.

Article Details
Printer friendly Cite/link Email Feedback
Title Annotation:Original Article/Ozgun Arastirma
Author:Gonen, Tansu; Yazici, Bulent; Aslanci, Mehmet Emin; Ozgur, Bulent Timucin
Publication:Turkish Journal of Ophthalmology
Article Type:Report
Geographic Code:7TURK
Date:Jan 1, 2011
Words:2555
Previous Article:Early results of ranibizumab monotherapy in patients with choroidal neovascularization/Koroid neovaskularizasyonunda ranibizumab monoterapisinin...
Next Article:Effects of toric and soft spherical contact lenses on visual performance and wavefront aberrations in patients with low levels of astigmatism/Dusuk...
Topics:

Terms of use | Privacy policy | Copyright © 2020 Farlex, Inc. | Feedback | For webmasters