Printer Friendly

Enwau gwymon yn peri dryswch; AIL NATUR.

DIOLCH yn fawr i am Elfed H Evans, Licswm am ei lythyr yn cyfeirio at yr arfer o losgi gwymon i gael soda ac i Dafydd Guto, Penisarwaun am ymateb i gais Steffan ab Owain am wybodaeth am delysg y cwn. Gwymon danheddog ydi Fucus serratus, ac yn wymon brown sy'n tyfu ar ganol y traeth.

Mae'n cael yr enw am fod ochrau'r ffrond fel llif.

Gwymon coch ydi delysg (Palmaria palmata). Yn Welsh Botanology, Hugh Davies mae o'n cyfeirio ato fel hyn: "F. palmatus, commonly but erroneously called Laver; Dylusg, Delysg".

Mae'r enw ar y delysg wedi newid ers hynny. Dwi'n sylwi mai Fucus palmatus sydd yng Ngeiriadur y Brifysgol hefyd am delysg. Rhodymenia palmata oedd yr hen enw gwyddonol ar y gwymon hwn, ond Palmaria palmata ydi'r enw gwyddonol cywir erbyn heddiw.

Mae'r ffrond yn llydan ac yn denau iawn a'i liw yn borffor/goch ac mi all fod hyd at 50cm o hyd a thua 8 cm ar draws. Mae'n eithaf cyffredin o amgylch Cymru ac i'w weld ar ran isaf y traeth creigiog ac yn aml yn gysylltiedig a'r mor-wiail hirgoes (Laminaria hyperborea).

Diolch yn fawr hefyd i Richard Owens, Betws yn Rhos am ei lythyr diddorol am y cwyr brown a'r eli du. Mae'n amlwg fod yr eli du wedi taro tant hefo sawl un. Tybed faint sy'n cofio rhoi sebon a siwgr ar penddyn neu gasgliad er mwyn tynnu'r drwg allan ohono? Welsoch chi fwy o arwyddion y gwanwyn? Da chi gyrrwch luniau i ni gael rhywbeth i godi'n calon! Rydw i wedi gweld blodau'r gwynt o'r diwedd, ond dim ond newydd agor maen nhw.

CAPTION(S):

Delysg, Palmaria palmata, dulse neu dillisk

Gwymon danheddog - Fucus serratus, toothed wrack neu serrated wrack
COPYRIGHT 2013 MGN Ltd.
No portion of this article can be reproduced without the express written permission from the copyright holder.
Copyright 2013 Gale, Cengage Learning. All rights reserved.

Article Details
Printer friendly Cite/link Email Feedback
Title Annotation:Features
Publication:Daily Post (Conwy, Wales)
Date:Apr 10, 2013
Words:288
Previous Article:Connie'n dod adref ar gyfer cyngerdd yr Urdd.
Next Article:Dyma be sy'n lladd y gwenyn, gwnewch rhywbeth da chi!

Terms of use | Privacy policy | Copyright © 2021 Farlex, Inc. | Feedback | For webmasters |