Koroner anjiyografi sonrasi gecici korluk/Temporary blindness after coronary angiography.

Koroner anjiyografi (KAG), koroner arter hastaliginin tanisinda kesin tani yontemidir. Islem ile ilgili komplikasyonlar nadir olmakla birlikte; strok, miyokard infarktusu, vaskuler komplikasyonlar, aritmiler, kontrast nefropatisi ve hatta olum meydana gelebilir. Kontrast maddenin oksipital lobda tutulmasina bagli gecici korluk nadir bir durumdur. Yazimizda KAG sonrasi gecici korluk gelisen bir hastamizi sunuyoruz. Altmis dort yasinda erkek hasta, hipertansiyon ve diyabetes mellitus hastasi olup, 1992 yilinda 4'lu koroner arter kopruleme ameliyati (sol ic meme arteri (SIMA)- sol on inen arter (SOIA), Aorta (Ao)- sag arka inen arter (SAIA), Ao-1.diyagonal arter (D1) ve Ao-1.optus marjin arter (OM1) gecirmis. Son 6 aydir efor anjinasi sikayeti ve sintigrafide inferoapikal iskemi tespit edilmesi uzerine KAG planlandi. Rutin laboratuvar testleri normaldi ve allerji hikayesi yoktu. Standart Judkins yontemiyle sol, sag koroner arter daha sonra Ao -SAIA, Ao-OM1 safen greftler gosterildi. Ao-D1 safen greft proksimalden tam tikali idi. Ardindan sol subklaviyan arter yolu ile SIMA grefti gosterildi ve SIMA acikti. Ancak SIMA aranirken sol vertebral artere istemsiz olarak toplam 10 cc kadar kontrast madde verilmek durumunda kalindi. Islem esnasinda hemodinamik durum stabil seyretti. Kontrast madde olarak bir ionik olmayan dusuk osmolar kontrast madde olan Iomeprol (Iomeron 350/200, Bracco, Italya) toplam 150 cc kullanildi. Koroner anjiyografiden hemen sonra, hasta hicbir seyi goremedigini ifade etti. Goz hastaliklari konsultasyonunda; santral sinir sistemi nedenli iki tarafli tam gorme kaybi oldugu ifade edildi. Norolojik muayenesinde belirgin patoloji yoktu, ancak beyin tomografi (BT) onerildi. Kontrastsiz BT'de iki tarafli oksipital lobda belirgin kontrast madde tutulumu gozlendi ve kranyal MR ile de teyit edildi. Bu bulgularla, akut arka serebral dolasim sendromu kabul edildi. Hastaya antiodem ve parenferal piracetam tedavisi baslandi ve 48 saat devam edildi. Tedavinin 24. saatinde hasta gormeye basladi. Bir gun sonra cift gorme tarif etti. Her gecen gun gorme fonksiyonlarinda artma oldu ve 5. gunde gorme fonksiyonlani tamamen normale dondu. Kontrol BT'de oksipital lobdaki kontrast madde tutulumunun tamamen kayboldugu gozlendi. Hasta yaklasik bir yildir, bu yonuyle semptomsuz izlenmektedir. Akut arka serebral dolasim sendromu; gecici kortikal korluk, nistagmus ve normal goz dibi muayene bulgularinin oldugu bir tablodur. Cogunlukla, vertebral, serebral, brakiyal anjiyografinin nadir bir komplikasyonu olup insidansi % 0.344 olarak bildirilmistir (1,2). Ayrica miyelografi veya aortografiden sonra da meydana gelebilir. Koroner anjiyografi sonrasi ise son derece nadirdir. Vertebral arterler; medulla oblongata, beyin sapi, serebellum, temporal loblarin bazal kismi ve oksipital loblari beslediginden, vertebral arter anjiyografisi bu tip norolojik komplikasyonlar acisindan yuksek risk tarir. Anjiyografiyi takiben 12 saat icerisinde meydana gelebilir. Kontrast ajanin direkt toksik etkisi, idyosenkrazik reaksiyon, vazospasm, mikroemboli, hipoksi, sonucu gelisen iskemi ve odemin tabloya sebep oldugu ve korlugun 2-7 gun icerisinde tamamen duzeldigi bilinmektedir (3,4).

Ilaveten, kan-beyin bariyerinin bozuklugu da soz konusu olabilir. Ozellikle hipertansif veya diyabetik hastalarda kan-beyin bariyeri gecirgenliginin bozulmasi sonucu kontrast maddenin beyine ozellikle kortekse gecmesi mumkundur. Literaturde koroner kopruleme ameliyatlisi, diyabetik ve hipertansif bir bayan hastada KAG sonrasinda tam gorme kaybi ve afazi gelisen bir vaka bildirilmistir (5). Benzer sekilde, oksipital lob ve talamusta kontrast madde biriktigi gozlenmistir. Anjiyografiden 6 gun sonra gorme fonksiyonlari tamamen duzeldigi rapor edilmistir. Sonuc olarak, ozellikle koroner kopruleme ameliyati diyabetik ve hipertansif hastalarda KAG yapilirken daha dikkatli olunmasi, SIMA veya sag IMA grefti aranirken selektif vertebral artere kontrast madde verilmemeye ozen gosterilmeli, gecici gorme kaybinin nadirde olsa gelisebilecegi bilinmelidir.

Namik Ozmen, Bekir Sitki Cebeci, Ejder Kardesoglu, Mehmet Saracoglu *, Mehmet Dincturk GATA Haydarpasa Egitim Hastanesi, Kardiyoloji ve * Noroloji Servisleri, Istanbul, Turkiye

Kaynaklar

(1.) Studdart WE, Davis DO, Young SE. Cortical blindness after cerebral angiography. J Neurosurg 1981; 54: 340-4.

(2.) Horwitz NH, Wener L. Temporary cortical blindness following angiography. J Neurosurg 1974; 40: 583-6.

(3.) Bassette RC, Rogers JS, Cherry GR, Gruzhit C. The effect of contrast media on the blood-brain barrier. J Neurosurg 1993; 10: 38-47.

(4.) Henzelova MJ, Coghlan HC, Dean LS, Taylor JL. Cortical blindness after left internal mammary artery to left anterior descending coronary artery graft angiography. Cathet Cardiovasc Diagn 1988; 15: 37-9.

(5.) Vranckx P, Ysewijin T, Wilms G, Heidbuchel H, Herregods MC, Desmet W. Acute posterior cerebral circulation syndrome accompanied by serious cardiac rhythm disturbance. Cath Cardiovasc Interv 1999: 48; 397-401.

Yazisma Adresi: Dr. Namik Ozmen, GATA Haydarpasa Egitim Hastanesi Kardiyoloji Servisi 34668 Kadikoy, Istanbul, Turkiye Tel: [phone] Gsm: 0533 777 8218 Fax: [phone] E-mail: [e-mail]