CARRERAS YN LLANGOLLEN; Noson fawr y tenor yn yr Eisteddfod Gerddorol Ryngwladol.

NOS yfory bydd un o gantorion opera enwoca'r byd, Jose Carreras, yn perfformio amy tro cyntaf ar lwyfan Eisteddfod Gerddorol Ryngwladol Llangollen.

Darlledir y cyngerdd yn fyw ac yn ecsgliwsif ar S4C. Mewn cyfweliad arbennig gyda chwmni cynhyrchu Opus TF, mae'r tenor o Farcelona yn son am ei gefndir, ei gerddoriaeth a'r cyffro wrth edrych ymlaen at y cyngerdd...

Dyma'r tro cyntaf ichi ganu yn Llangollen. Ydych chi'n edrych ymlaen?

Dwi wrth fy modd o gael canu yng Nghymru am fod gan y Catalaniaid a'r Cymry ryw nodwedd debyg. Mae gennym yr awydd parhaol i barchu ein hunaniaeth a'n traddodiadau, ac yn hyn o beth, rydymyn teimlo'n agos iawn ac felly mae'n rhoi llawer o bleser imi allu canu yma.

Ydi'n bosib i chi ddatgelu be' fydd eich rhaglen ar y noson?

Wel, mi fyddaf yn perfformio darn gwych Ariel Ramirez, y Misa Criolla.

Dyma'r tro cyntaf inni ei berfformio yn y Deyrnas Unedig ac felly dwi'n edrych ymlaen yn fawr.

Mae'n ddarn sy'n gweddu'n dda iawn i gyfriniaeth yr offeren Gatholig, gyda thinc gwerinol iddo drwy'r offerynnau ac ati. Mi fydd y pianydd Lorenzo Bavaj a'r ensemble Los Calchakis o Dde America yn ymuno a mi ar y llwyfan, yn ogystal a Cherddorfa Opera Cenedlaethol Cymru a chor Serendipity.

Pam fod y darn yma mor bwysig i chi?

Fel mae'n digwydd, mae'n ugain mlynedd yn union ers i mi recordio'r Misa Criolla amy tro cyntaf yr haf yma. Yn yr un flwyddyn ac yn yr un mis, cefais wybod fod gennyf lewcemia. Felly mae'r recordiad yma'n un sydd wedi bod gyda fi ar hyd y blynyddoedd. Mae'n atgof o'm siawns olaf i ganu cyn i mi fynd yn sal ac wedyn pan fues i'n ddigon ffodus i wella, mi gododd y darn fy hwyliau.

Sut gyfnod oedd y blynyddoedd rheiny wedi i chi gael y diagnosis?

Yn sicr roedd yn adeg anodd, efallai adeg anoddaf fy mywyd. Roeddwn i'n ddeugain oed, ar uchafbwynt fy ngyrfa, ac roedd y newyddion hyn amy diagnosis o lewcemia lymffoblastig yn ergyd drom iawn. O'r cychwyn dechreuodd y meddygon siarad a mi am bosibiliadau, am ganrannau a'r tebygrwydd o wellhad. Hyd yn oed os oedd un siawns mewn miliwn, roedd rhaid i mi feddwl fod honno'n siawns i mi. A chyda cymorth fy nheulu, tim eithriadol o feddygon, a llawer iawn o bobl o gwmpas y byd cefais afael mewn rhyw agwedd benderfynol a fu, rwy'n meddwl, yn bwysig iawn i ennill y frwydr hon yn erbyn salwch mor ddifrifol.

Ers hynny, rydych wedi cael eich cydnabod am eich gwaith dyngarol fel llywydd Sefydliad Lewcemia Rhyngwladol Jose Carreras. Sut ddaeth y sefydliad i fodolaeth?

Ar ol i mi fod yn ddigon ffodus o wella o glefyd fel lewcemia, a'r holl gefnogaeth a'r teimlad o undod a gefais yn ystod y cyfnod hwnnw, roeddwn i'n teimlo fy mod mewn dyled fawr i'r gymdeithas a'r gymuned wyddonol a meddygol yn arbennig.

Felly meddyliais mai'r ffordd orau o geisio talu'r ddyled yna'n ol oedd sefydlu menter i frwydro yn erbyn yr un clefyd ag yr oeddwn i wedi dioddef ohoni. Heb ganmol fy hun, mae'r sefydliad yn gwneud gwaith gwych ac maen nhw i gyd yn gweithio gyda brwdfrydedd ac ymroddiad o'r mwyaf.

O ble ddaeth eich brwdfrydedd am ganu?

Pan oeddwn i'n chwe blwydd oed, aeth fy rhieni a ni i'r sinema yr yr ardal o Farcelona lle'r oeddem ni'n byw. Y ffilm oedd ymlaen, digwydd bod, oedd un am fywyd y tenor Eidalaidd Enrico Caruso a'r prif gymeriad yn y ffilm oedd Mario Lanza. Mae'n debyg fod hyn wedi deffro ynddo fi rhyw fath o reddf am gerddoriaeth a chanu. Sylweddolodd fy rhieni hynny am fy mod i'n canu drwy'r amser a chynnig gwersi cerddoriaeth i mi. Ond roedd wastad gen i'r syniad o fynd yn ganwr, ac nid yn offerynnwr nac yn arweinydd cerddorfa. Dwi wastad wedi bod eisiau canu.

Mae'ch cyfoedion enwog, Pavarotti a Domingo, eisoes wedi canu yn Llangollen, pamydych chi wedi'i gadael hi mor hir?

Fi yw'r ieuengaf o'r tri, felly mae'n naturiol mae fi yw'r olaf i ganu yma!

Ond o ddifri', mae'n rhaid dweud fy mod i wrth fy modd yn cael y cyfle i ddod i ganu yng Nghymru, ac yn enwedig yn Llangollen. Mae'n cael ei ddweud yn aml fel ystrydeb, fod cerddoriaeth yn gyffredin i bawb.

Ond mae'n wir, mae cerddoriaeth yn iaith y mae pawb yn ei deall, o ba bynnag ethnigrwydd, crefydd neu ran o'r byd.

Mae hyn yn gwneud i artist deimlo'n freintiedig iawn o gael cyfrannu at yr 'achos' yma.

Tomorrow sees world-famous tenor Jose Carreras perform for the first time at Llangollen International Musical Eisteddfod. He talks about his singing, his battle with leukaemia and the pieces he will be performing. The concert will be broadcast live and exclusive on S4C tomorrow at 8.30pm with English subtitles available.

CYNGERDD JOSE CARRERAS YN FYW O LANGOLLEN nos Sul, 8.30pm, S4C.Isdeitlau Saesneg ar gael. s4c.co.uk/haf07

CAPTION(S):

'Mae'n wir, mae cerddoriaeth yn iaith y mae pawb yn ei deall, o ba bynnag ethnigrwydd, crefydd neu ran o'r byd,' meddai Jose Carreras